Trẻ nam, kém tự tin, học sút
(Tamlynganpho.com)_ Cháu H, nam, 10 tuổi, được cô giáo chủ nhiệm gửi đến trung tâm từ 3 tháng nay, kết quả học tập của H giảm sút ở tất cả các môn học. (Nguồn ảnh: Vietbao.vn)
So với kết quả học tập học kỳ một, kết quả học tập của H giảm đi rất nhiều. Thỉnh thoảng ở trường H còn khóc và từ chối tham gia vào các hoạt động trong nhóm.
Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết:
- Nguyễn Văn H là con một trong gia đình, sống với bố và mẹ. Bố mẹ của H làm việc cả ngày. Gia đình em sống trong một khu tập thể cũ .
- Từ nhỏ đến nay, H phát triển bình thường (giữ vệ sinh, phát triển tâm vận động, ngôn ngữ và thực hiện tốt những nhiệm vụ trong cuộc sống hàng ngày).
- Về sức khỏe, H là đứa trẻ khỏe mạnh, không bị ốm đau, chỉ có một vài lần phải dùng thuốc kháng sinh.
- Do bố mẹ đi làm suốt ngày, H được gửi nhà trẻ tư thục từ sáng đến tối, từ khi hai tuổi.
- Học lớp một, mọi thứ diễn ra bình thường. H không gặp vấn đề gì nghiêm trọng và đạt được điểm học tập rất cao, cao hơn các bạn trong nhóm chơi với H.
Qua quan sát, chúng tôi nhận thấy:
- Đó là một đứa trẻ có vẻ như bé và mảnh mai hơn những đứa trẻ cùng tuổi. Hình dáng bề ngoaì rất gọn gàng.
- Trong buổi tiếp xúc đầu tiên, H có vẻ như ít nói, chờ đợi nhà tâm lý đưa ra những câu hỏi để trả lời. H trả lời những câu hỏi hết sức trôi chảy, vốn từ vựng phong phú, nội dung rõ ràng, giọng nói hơi to. Các câu được H trả lời và giải thích một cách rành mạch.
- Về cử chỉ phi ngôn ngữ, H tỏ ra rất bình tĩnh và rất thích dùng những cử chỉ phi ngôn ngữ.
- Trước những bài tập khó khăn, nếu H giải sai thì em luôn có mong muốn được sự giúp đỡ, cộng tác để giải bài tập.
- Trong lớp, khi làm việc một mình, H bình tĩnh thực hiện những nhiệm vụ của giáo viên, em ít trao đổi với bạn bè xung quanh và hiếm khi giơ tay phát biểu ý kiến và trả lời những câu hỏi của giáo viên.
- Khi làm việc trong nhóm, H thường xuyên là đối tượng chú ý hoặc trêu chọc của các bạn khác và rất ít khi hoàn thành nhiệm vụ được giao.
Kết quả trắc nghiệm cho thấy:
- Kết quả trắc nghiệm trí tụê: kết quả trắc nghiệm Raven, H đạt điểm trung bình khá so với trẻ cùng tuổi. H không có biểu hiện cho thấy sự lơ đãng.
- Kết quả đánh giá bản thân chỉ ra rằng: khả năng trí tuệ, ngôn ngữ và năng lực được H đánh giá cao, nhưng quan hệ xã hội (quan hệ bạn bè) được em đánh giá thấp. Kết quả còn cho thấy em hơi nhút nhát, lo lắng và thụ động trong quan hệ bạn bè so với những đứa trẻ khác cùng tuổi. Hơn nữa, hiện nay, H cảm thấy không thoải mái khi ở trường.
Trò chuyện lâm sàng với H cho thấy:
- H nói rằng em không có bạn, H và mẹ H cho biết, các hoạt động vui chơi giải trí của em chỉ diễn ra bên bố mẹ. Trong lớp, giáo viên cho biết H là một học sinh ít nói, thường bị các bạn đe dọa và trêu chọc.
- H cho biết em luôn bị các bạn đe dọa và hành hung trên đường đi học về.
- Trong quá trình trao đổi, H nói rằng không muốn đi học nữa, rất sợ bị các bạn đánh. H tâm sự “cháu không có bạn, cháu rất muốn có bạn, nhưng cháu không biết làm thế nào để chơi cùng các bạn trong lớp”.
- H nói trong lớp em không dám phát biểu ý kiến, trả lời câu hỏi của cô giáo bởi vì em sợ các bạn cho rằng em kiêu căng và sẽ không chơi cùng em, có lần em đã cố tình làm sai một bài toán để không bị các bạn hăm dọa.
PHÂN TÍCH
Những khó khăn hiện tại của H
- Quan hệ xã hội (quan hệ bạn bè) của H có phần không thuận lợi như các bạn bè cùng lứa. H hơi nhút nhát, lo lắng và thụ động trong quan hệ bạn bè so với những đứa trẻ khác cùng tuổi. Hiện nay, H còn không cảm thấy thoải mái ở trường.
- Khi thực hiện nhiệm vụ của giáo viên, H ít trao đổi với bạn bè xung quanh và hiếm khi giơ tay phát biểu ý kiến và trả lời những câu hỏi của giáo viên. Vì em sợ các bạn cho rằng em kiêu căng, ra oai và sẽ không chơi cùng em.
- Khi làm việc trong nhóm, H thường xuyên là đối tượng chú ý hoặc trêu chọc của các bạn khác và rất ít khi hoàn thành nhiệm vụ được giao.
- H luôn bị các bạn đe dọa và hành hung trên đường đi học về.
Mục tiêu can thiệp
Giúp H xóa bỏ mặc cảm sợ hãi và trở về với cuộc sống bình thường, hòa nhập quan hệ xã hội (quan hệ bạn bè).
Sau ba tháng điều trị tâm lý, cháu H đã tỏ ra tự tin hơn và thoải mái hơn khi ở nhà, đặc biệt khi ở trường và đã có nhiều tiến bộ trong học tập.
Nhà Tư Vấn: Nguyễn Thị Hương Lý