Nữ sinh hay bị bắt nạt

images14.jpeg(Tamlynganpho.com)_  H, nữ sinh một trường trung cấp nghề, tự tìm đến xin được trợ giúp trong một tâm trạng rất bức xúc. Em vào văn phòng tư vấn, vừa khóc vừa chia sẻ. (Nguồn ảnh: Google.com)

Em cảm thấy bức xúc vì bị các bạn bắt nạt, đánh và đe dọa em. Em chia sẻ : Ở lớp, các bạn luôn gây mâu thuẫn với em. Mọi người nói xì xào về em, em muốn hòa đồng mà không được. Hôm trước em được phân đi thực hành với bạn Q, khi em làm chậm, bạn chửi em “Mày ngu như con chó”. Em đã rất bực và chửi lại bạn. Hôm nay em thấy lại bị phân đi thực hành cùng bạn ấy, em không đi. Sau đó bạn K đã nói là em không tôn trọng ai, bạn ấy xông vào đánh em. Còn tên lớp trưởng thì đe dọa “nếu em mà là con trai thì anh ta sẽ bóp cổ em”. Em không thấy an toàn khi sống ở lớp, ở phòng. Trong phòng các bạn cũng hay gây mất trật tự, và lấy cắp đồ của em. Em không biết phải làm sao.

Phân tích tâm lí

H năm nay 21 tuổi,  sinh ra trong một gia đình nghèo ở tỉnh X. Bố mẹ đều làm ruộng, bố hay bị ốm đau. Em là con lớn trong gia đình có 3 chị em gái. Từ năm 15 tuổi H đã đi làm giúp việc, làm  được 5 tháng, sau đó em về đi học ở trường Trung cấp chế biến gỗ. Học ở trường này một thời gian, thì H tự ý nghỉ sau đó em được giới thiệu vào học nghề ở một trường trung cấp. H vào học do một người đang làm trong trường bảo lãnh, và em được người này nói rằng sẽ thử thách một thời gian nếu học được thì mới cho học.

Về đặc điểm ngoại hình, H cao dong dỏng, da trắng. H bị một chân thấp, một chân cao. Hồi bé do em bị bỏng nên một vùng da mặt của em đã bị hỏng. Năm trước bố mẹ đã cho em đi phẫu thuật, kéo lại vùng da mặt bị bỏng dẫn tới mặt em trông bị méo, mũi cũng bị lệch. Ngoại hình khuôn mặt của em dễ để lại cho người khác một cảm giác em không được bình thường. Khi nhà tham vấn hỏi em “Theo em khi mọi người xì xào, nói thầm trước mặt em thì họ đang nói gì? Em đã trả lời ” Họ xì xào về ngoại hình của em. Và em đã bật khóc khi nói “Ngoại hình của em là do bố mẹ em sinh ra, tại sao mọi người lại cứ xoi mói vào”.

Về đặc điểm tâm lí, H ít nói, ít chia sẻ với người khác. Em hay để ý hành động của người khác để tìm ra những khuyết điểm của họ.

Phân tích về tâm lí của H trong khó khăn em mắc phải, chúng tôi nhận thấy như sau : Vấn đề H gặp phải chủ yếu xuất phát từ bản thân cá nhân H. H cảm thấy thiếu tự tin vào bản thân. Nguyên nhận khiến H thiếu tự tin xuất phát tù hai lý do. Thứ nhất em nhận thấy mình chậm, kém thông minh hơn các bạn khác. Em tâm sự ” Khi các bạn nói thì thầm chắc là các bạn nói em ngu. Em cũng không hiểu sao em lại làm chậm như thế. Nhưng hoàn cảnh gia đình nhà em nghèo khó, em xuống đây học nhiều thứ đồ đạc rất mới mẻ và lạ lẫm với em. Vì vậy em vừa học, vừa nhớ tên đồ đạc dụng cụ nên em làm chậm. Em cũng hay bị quên’.

Nguyên nhân thứ hai là do H thiếu tự tin vào ngoại hình của mình. Em luôn cảm thấy khi mọi người xì xào là sẽ nói xấu về ngoại hình của em. Em chia sẻ ” Tại sao em không xinh, không khéo như em gái của em nhỉ?”.

Chính từ sự thiếu tự tin nên H đã  tách mình ra khỏi tập thể, em cảm thấy không được tập thể đón nhận, cảm thấy mình không có điểm chung, không là thành viên của tập thể. Em chia sẻ “Em cảm thấy khó chịu khi các bạn cười đùa trêu trọc nhau. Nó gây ồn làm em không tập trung làm việc được. Em thấy lời trêu đùa của các bạn rất vô duyên. Trong lớp, nhiều bạn hay xu nịnh cô giáo, các bạn ấy bảo nhau, thông đồng với nhau để nói dối”.

Sự thiếu tự tin cũng là nguyên nhân dẫn đến cách ứng xử của H dễ làm cho các bạn hiểu lầm và thậm chí xuất hiện mâu thuẫn. H luôn có cảm giác mọi người chỉ tập trung xoi mói, nói xấu em. Khi được hỏi em nghĩ như thế nào về sự giúp đỡ của bạn trong lớp giành cho em, em trả lời “Trong lớp không có bạn nào hướng dẫn, giúp đỡ em chỉ ngoại trừ cô giáo. Khi em làm sai các bạn chỉ tập trung tìm lỗi của em, chửi em chứ không có ai góp ý cho em cả. Em luôn có cảm giác mọi người thì thầm là để nói xấu về em. Em nghĩ là mọi người nói em ngu, nói về ngoại hình của em. Nhưng ngoại hình của em là do bố mẹ sinh ra như vậy, em đâu có muốn như thế mà mọi người cứ xoi mói vào. Em vào làm bị chậm là do nhiều đồ đạc dụng cụ ở đây rất mới lạ với em, nhà em nghèo em đâu có điều kiện như các bạn để biết nhiểu. Em cảm thấy những lời nhận xét của mọi người về em là sai. Em cảm thấy đau khổ và bị xúc phạm. Chính vì vậy khi mọi người nói em, em phải phản ứng lại ngay. Em thường dùng những từ ngữ “chợ búa” để tạo ra sức mạnh, bảo vệ bản thân em, ví dụ như : xưng hô “mày”, “tao”, “con kia”, “Tao làm gì nên tình nên tội mà mày nói tao” và sẵn sàng lao vào đánh bạn nếu bạn nói những điều em không hài lòng..”.

NTV đã làm gì; làm được gì? Cái gì chưa ổn?

Sau khi nghe H chia sẻ những vấn đề em gặp phải, chúng tôi cho rằng khó khăn của H chủ yếu xuất phát từ bản thân em vì vậy  NTV đã quyết định sử dụng phương pháp tác động Nhận thức - hành vi, sử dụng kỹ năng thấu cảm, và nâng cao giá trị bản thân để trợ giúp H.

Tổng số buổi làm việc của NTV với H là 3 buổi.

Buổi 1 :

 Lắng nghe H chia sẻ những bức xúc. NTV đặt các câu hỏi để hiểu rõ hơn vấn đề của H. Sau khi gặp H, nhà tham vấn cũng đã đến gặp giáo viên và một số bạn học cùng lớp với để hiểu rõ hơn vấn đề với em đặc biệt là Q, K và lớp trưởng (H đồng ý để NTV đi gặp những người này).

Buổi 2 :

Tác động tới H bằng phương pháp Nhận thức - hành vi. NTV đã đặt cho H một số câu hỏi như sau :

“Theo em, điều gì khiến em gặp phải những khó khăn trong thời gian vừa qua?”

H đã tự trả lời : Nguyên nhân dẫn tới vấn đề của em là do : từ mọi người và từ bản thân em.

Từ mọi người :

            Mọi người đối xử với em không ra gì, ví dụ như :

                 Chửi em, nói em

                 Dọa đánh em

                  Hay xì xào, phê bình em

                  Mọi người nhanh hơn em một chút, nhưng họ chẳng giúp đỡ em mà lại hay nói này nói nọ.

                  Mọi người thường nghĩ em không thể làm được việc này việc kia.

                 Mọi người không tôn trọng em                    

  Từ bản thân em : 

             Khi bị chửi thì em hay chửi lại

             Em không thích những người lắm điều, nói xấu về người khác.

             Em không dễ chia sẻ với người khác

             Nếu mọi người thích rắc rối với em thì em sẽ rắc rôi lại, thích làm to chuyện thì em làm to chuyện luôn.

             Em hay bị quên

             Tính em chưa tốt, em còn phải học nhiều điều

Khi em vào học, em luôn được thông báo sẽ thử thách để quyết định xem em có được học hay không. Điều này làm em thấy sợ.

  •  ”Với những nguyên nhân như trên, theo em để giải quyết khó khăn của em thì em cần phải làm gì?”

  • Theo em điều gì khiến em chưa hòa đồng được với các bạn trong lớp?

  Trong quá trình H trả lời, NTV đã ghi chép lại, sau đó cho H đọc lại những điều em vừa chia sẻ. NTV đặt tiếp câu hỏi ” Em cảm thấy như thế nào?”.

 Sau những câu hỏi và được đọc lại những câu trả lời. H nhận thấy :

  • Khó khăn của em không phải do tập thể ghét bỏ em mà cũng do bản thân đặc biệt là cách suy nghĩ của em.

  • H cũng nhận thấy em cần phải thay đổi cách ứng xử của mình : không dùng từ “chợ búa”, không tự suy đoán những lời thì thầm của bạn khác, nên chia sẻ với các bạn nhiều hơn; không vì ghét một hai bạn trong lớp mà cho rằng cả lớp ghét mình.

Buổi 3 :

Giúp H nhận ra và nâng cao các giá trị của bản thân.

NTV đã đặt cho H các câu hỏi :

  • Em cảm thấy hài lòng với những điểm gì ở bản thân em?

  • Theo em, em có những ưu điểm gì?

  • Ước mơ trong tương lai của em là gì?

Sau đó NTV đã cùng với H lên kế hoạch cho những thay đổi của em.

NTV cũng đã trao đổi với GVCN của H về kế hoạch để trợ giúp cho H. GVCN có sự đồng tình và phối hợp.

Kết quả : - Sau khi gặp NTV 3 buổi, thì trong 2 tuần sau đó H không còn cảm thấy bị bắt nạt, đã giảm được cảm xúc tiêu cực.

  • Theo nhận xét của GVCN và một số bạn trong lớp, H đã hòa đồng hơn, nói năng hòa nhã hơn.

  • H học tốt hơn.

Tiên lượng

H sẽ thay đổi theo chiều hướng tốt trong điều kiện em phải luôn nỗ lực và được tập thể giúp đỡ.

Đến một môi trường mới, H dễ có khả năng bị lặp lại các khó khăn hiện tại.

Nhà Tư Vấn: Chu Thị Lệ


Bài viết chưa có phản hồi. Mời bạn viết phản hồi.

Viết phản hồi

Bạn phải đăng nhập để có thể gửi phản hồi.